Şəkərli diabet
Hamiləlik (gestasion) diabeti
Qısa cavab
Hamiləlik diabeti hamiləliyin adətən ikinci yarısında ilk dəfə aşkarlanan qan şəkəri yüksəlməsidir. Əksər hallarda düzgün qidalanma və müntəzəm qlükoza ölçmələri ilə idarə olunur, bəzən insulin lazım olur. Doğuşdan sonra şəkər çox vaxt normallaşır, lakin qadının gələcəkdə tip 2 diabet riski artır — buna görə doğuşdan 4–12 həftə sonra yoxlama mütləqdir.
Ümumi tibbi məlumat
- Skrininq: hamiləliyin 24–28-ci həftələrində 75 q qlükoza ilə oral qlükoza tolerantlıq testi; risk faktorları olan qadınlarda erkən yoxlama.
- Hədəflər (ADA): aclıq qlükozası <95 mq/dl, yeməkdən 1 saat sonra <140 mq/dl və ya 2 saat sonra <120 mq/dl.
- Müalicə: fərdi qidalanma planı, təhlükəsiz fiziki aktivlik, gün ərzində müntəzəm ölçmə; hədəflərə çatılmadıqda insulin.
- Doğuşdan sonra: 4–12 həftə sonra OQTT; daha sonra ömür boyu 1–3 ildən bir diabet skrininqi; növbəti hamiləlikdən əvvəl planlama.
Dr. Mədinə Dilbazinin yanaşması
- Hamiləlik diabeti diaqnozu qoyulan pasiyentə ilk qəbulda qidalanmada nəyə diqqət etməli olduğunu, qan şəkərini necə və nə vaxt ölçməli olduğunu ətraflı izah edir.
- Hamiləlik diabeti keçirmiş qadınların doğuşdan sonra endokrin müayinədən keçməli olduğunu və bu qadınlarda tip 2 diabet riskinin artdığını vurğulayır ("Müayinənizi axsatmayın, əziz analar").
- Paylaşımlarında hamiləlik dövründə diabetlə izlədiyi, bir qismi yalnız pəhrizlə kontrol altına alınmış pasiyentlərindən bəhs edir.