Sümük və kalsium
Paratiroid xəstəlikləri: hiperparatireoz və hipoparatireoz
Qısa cavab
Qalxanabənzər vəzin arxasında yerləşən dörd kiçik paratiroid vəzi parathormon ifraz edərək qanda kalsium səviyyəsini tənzimləyir. Hiperparatireozda kalsium yüksəlir; sümük itkisi, böyrək daşları, yorğunluq, susuzluq, qəbizlik və əhval dəyişiklikləri yarana bilər. Hipoparatireozda (ən çox boyun əməliyyatından sonra) kalsium aşağı düşür; əl-ayaqda və ağız ətrafında keyimə, əzələ qıc olmaları müşahidə olunur.
Ümumi tibbi məlumat
- Müayinə: qanda kalsium (albuminə görə korreksiya), fosfor, parathormon, 25(OH)D, böyrək funksiyası, sidikdə kalsium; hiperparatireozda vəzin yerinin müəyyən edilməsi üçün görüntüləmə.
- Müalicə: birincili hiperparatireozda göstəriş olduqda cərrahi müalicə, digər hallarda izləmə və dərman müalicəsi; hipoparatireozda kalsium və aktiv D vitamini preparatları ilə uzunmüddətli nəzarət.
- Paratiroid pozuntuları osteoporoz və müalicəyə cavab verməyən hipertoniyanın endokrin səbəbləri arasında da araşdırılır.
Dr. Mədinə Dilbazinin yanaşması
Həkim hiperparatireozu müalicəyə rezistent yüksək təzyiqin endokrin səbəbləri sırasında qeyd edir və kalsium mübadiləsi pozuntularını müalicə etdiyi sahələr siyahısına daxil edir.